# Formüller (LaTeX)

> MathExtension ve kendi KaTeX 0.18.2 ya da yeni sürümünüzle LaTeX formül yazın, yayındaki sayfada renderMath ile çizin.

URL: https://editor.vivepdf.com/dokumantasyon/formul/
Son güncelleme: 2026-11-01

Formül eklentisi, yazarın LaTeX yazmasını ve düzenlerken bunu [KaTeX](https://katex.org) ile çizilmiş olarak görmesini sağlar. Editör çizimi değil, yalnızca LaTeX kaynağını saklar; kaydedilen HTML küçük ve temiz kalır. Yayındaki sayfada formülleri `renderMath` ile yeniden çizersiniz.

Formüller yalnızca npm paketi olarak gelir; tek betikli sürümde yoktur.

## Kurulum

1. Eklentiyi, arayüzü ve KaTeX'i kurun: `npm install @viveeditor/ext-math @viveeditor/ui @viveeditor/core katex`.
2. `MathExtension`'ı KaTeX'i içe aktaran bir `load` işleviyle ekleyin. KaTeX böylece yalnızca bir formül gösterileceği zaman iner.
3. KaTeX'in ve eklentinin stil dosyalarını içe aktarın.
4. `/` menüsündeki girişler için `mathTools()`'u `createUI`'nin `plugins` listesine ekleyin.

```ts
import { Editor } from '@viveeditor/core'
import { basicExtensions } from '@viveeditor/ext-basic'
import { MathExtension } from '@viveeditor/ext-math'
import { createUI } from '@viveeditor/ui'
import { mathTools } from '@viveeditor/ui/extras'
import '@viveeditor/ext-math/style.css'
import 'katex/dist/katex.min.css'

const editor = await Editor.create(document.querySelector('#editor'), {
  extensions: [
    ...basicExtensions,
    MathExtension.configure({
      load: () => import('katex'),
      onError: (error) => console.warn(error.code, error.version),
    }),
  ],
})

createUI(editor, { plugins: [mathTools()] })
```

## KaTeX sürümü

KaTeX **0.18.2 ya da daha yeni** olmalıdır (`MIN_KATEX_VERSION`). Bu alt sınır KaTeX güvenlik bildirimi GHSA-238p-pmpm-9mq7'den gelir. Daha eski bir sürüm reddedilir; formülün yerinde çizim yerine kaynağı görünür.

`onError` iki koddan birini taşıyan bir hata alır:

| Kod | Anlamı |
| --- | --- |
| `KATEX_OUTDATED` | Yüklenen KaTeX 0.18.2'den eski; `version` sürümünü taşır. |
| `KATEX_LOAD` | `load` işlevi başarısız oldu. |

Editör KaTeX'e `trust: false` dahil sabit seçenekler verir; bu yüzden bir formül bağlantı ya da başka HTML ekleyemez.

## Formül yazma

- **Satır içi:** `$x^2$` yazın. Kapanış `$` işaretini yazdığınızda iki dolar arasındaki metin formüle dönüşür. Metin boşlukla başlayıp bitmemelidir.
- **Blok:** boş bir satıra `$$` yazıp `Enter`'a basın.
- **Menü:** `/` menüsünden "Formül" ya da "Blok formül"ü seçin. Bu girişler `mathTools()`'tan gelir.
- **Düzenleme:** kaynağı canlı önizlemeyle düzenlemek için formüle tıklayın ya da onu seçip `Enter`'a basın. Satır içi formülü `Enter`, blok formülü `Ctrl+Enter` (Mac'te `⌘+Enter`) bitirir; `Esc` değişiklik yapmadan çıkar.

Koddan `editor.commands.insertMath({ display: true, latex: 'E = mc^2' })` bir blok formül ekler. Satır içi formül için `display`'i vermeyin.

Bir formül en çok 2.000 karakter (`MAX_LATEX_LENGTH`) ve en çok 64 düzey iç içe süslü parantez içerebilir.

## Ne saklanır

```html
<p>Alan: <span data-math="inline">\pi r^2</span></p>
<div data-math="block">\int_0^1 x\,dx</div>
```

[Sunucu temizleyicisi](https://editor.vivepdf.com/dokumantasyon/sunucuda-temizleme/) formülleri tam olarak bu biçimde tutar. Denetimden geçmeyen ya da bir bağlantının veya dipnotun içine konan formül düz metne indirilir.

Metin Markdown olarak kaydedildiğinde formüller `$…$` ve `$$` blokları olarak yazılır. Word olarak kaydedildiğinde LaTeX kaynağı kod yazı tipiyle yazılır.

## Yayındaki sayfalar

İçeriği taşıyan öğe üzerinde `renderMath`'i çağırın. KaTeX'i aynı yolla yükler ve çizdiği formül sayısını döndürür. Sayfada KaTeX'in stil dosyası da gerekir.

```ts
import { renderMath } from '@viveeditor/ext-math/render'
import 'katex/dist/katex.min.css'

const article = document.querySelector('article')
if (article) await renderMath(article, { load: () => import('katex') })
```

- Bir çağrıda en çok 1.000 formülü parça parça çizer; uzun sayfalar donmaz.
- Önceden çizilmiş formülleri atlar; yeniden çağırmak güvenlidir.
- Çizilen her formül, LaTeX kaynağını `aria-label` olarak alır.

## İlgili sayfalar

- [Sunucuda temizleme](https://editor.vivepdf.com/dokumantasyon/sunucuda-temizleme/)
- [Dipnotlar](https://editor.vivepdf.com/dokumantasyon/dipnot/)
- [Dosya açma, kaydetme ve yazdırma](https://editor.vivepdf.com/dokumantasyon/dosya-ac-kaydet-yazdir/)

## viveEditor KaTeX'i içinde getiriyor mu?

Hayır. KaTeX sizin bağımlılığınızdır. Bir load işlevi verirsiniz; editör 0.18.2'den eski sürümleri reddeder.

## Çizilmiş formül kaydediliyor mu?

Hayır. Yalnızca LaTeX kaynağı saklanır. Yayındaki sayfa onu renderMath ile yeniden çizer.